SEDU ialah keadaan yang hampir semua orang pernah alami, tidak kira kanak-kanak mahupun orang dewasa. Walaupun ia biasanya hanya berlaku beberapa minit, pelbagai petua digunakan untuk menghentikannya. Antara satu amalan yang cukup popular dalam kalangan masyarakat ialah meletakkan tisu basah di atas dahi terutamanya untuk bayi.
Persoalannya, adakah petua itu benar-benar berkesan atau sedu sebenarnya mempunyai penjelasan saintifik?
Menurut Cleveland Clinic, sedu berlaku apabila otot diafragma iaitu otot yang terletak di bawah paru-paru dan berperanan membantu proses pernafasan mengecut secara tiba-tiba. Pada masa yang sama, pita suara akan tertutup dengan pantas, sekali gus menghasilkan bunyi sedu.
Kebanyakan sedu hanya berlaku dalam tempoh beberapa minit dan akan hilang dengan sendirinya tanpa memerlukan rawatan. Bagi petua meletakkan tisu basah di atas dahi bayi pula, sehingga kini tiada bukti saintifik yang membuktikan kaedah itu berkesan.
Ada yang berpendapat ia sekadar mengalihkan perhatian tubuh, namun kebanyakan sedu akan berhenti sendiri selepas beberapa ketika.
Terdapat beberapa punca yang menyebabkan sedu, antaranya ialah:
-
Makan terlalu cepat
Apabila makan dengan tergesa-gesa, kita bukan sahaja menelan makanan, malah turut menelan udara. Keadaan ini boleh merangsang diafragma lalu menyebabkan sedu.
-
Minum minuman bergas
Minuman berkarbonat mengandungi gas yang boleh menyebabkan perut mengembang. Tekanan pada diafragma akibat gas tersebut boleh mencetuskan sedu.
-
Makan terlalu kenyang
Mengambil makanan dalam kuantiti yang banyak dalam satu masa menyebabkan perut menjadi penuh dan menekan diafragma, sekali gus meningkatkan risiko mengalami sedu.
-
Perubahan suhu secara mengejut
Contohnya, selepas menikmati minuman panas, anda terus minum air yang sangat sejuk. Perubahan suhu yang mendadak boleh merangsang diafragma dan menyebabkan sedu bagi sesetengah individu.
-
Perubahan emosi
Perasaan seperti terkejut, terlalu gembira, cemas atau tertekan juga boleh mempengaruhi saraf yang mengawal pergerakan diafragma, sekali gus mencetuskan sedu.
Cara hentikan sedu
Walaupun tiada kaedah yang dijamin berkesan untuk semua orang, beberapa cara berikut sering membantu menghentikan sedu:
- Menahan nafas selama 10 hingga 20 saat sebelum menghembuskannya perlahan-lahan.
- Minum segelas air secara perlahan.
- Menarik nafas dalam-dalam beberapa kali bagi membantu merehatkan diafragma.
- Mengelakkan makan atau minum secara tergesa-gesa.
Sedu biasanya tidak berbahaya. Namun, jika ia berterusan melebihi 48 jam atau menyebabkan kesukaran makan, tidur atau bernafas, anda disarankan mendapatkan pemeriksaan doktor.
Dalam keadaan yang jarang berlaku, sedu yang berpanjangan boleh menjadi petanda masalah kesihatan seperti gangguan saraf, penyakit tertentu, masalah pada sistem penghadaman atau kesan sampingan ubat-ubatan.
Pasti ramai pernah mendengar orang tua-tua berkata, “Kalau tersedu, maknanya nak besar.” Hakikatnya, tiada bukti saintifik yang menunjukkan sedu ada kaitan dengan pertumbuhan badan. Sedu hanyalah tindak balas badan yang sementara sahaja.
Jadi, kalau anda yang masih di bangku sekolah tersedu, jangan sangkakan esok atau lusa ketinggian makin bertambah. Apatah lagi kalau yang tersedu itu orang tua, sudah tentu ia bukan petanda badan akan membesar lagi. Kalau benar sedu menyebabkan kita semakin tinggi, tentu kita semua mempunyai ketinggian yang luar biasa! – RELEVAN