PRINSIP perakaunan dianggap sebagai subjek yang memfokuskan kepada angka, laporan kewangan dan pematuhan piawaian. Namun, sejarah membuktikan bahawa perakaunan lahir daripada pemikiran yang lebih mendalam merangkumi nilai moral, falsafah hidup dan kebijaksanaan dalam membuat sebarang keputusan.
Tokoh utama di sebalik pembentukan prinsip perakaunan ialah Luca Pacioli yang merupakan seorang sarjana asal Itali pada zaman Renaissance. Beliau dijuluki dengan panggilan sebagai Bapa Perakaunan yang termaktub dalam buku sejarah hari ini.
Bagaimana prinsip perakaunan dibentuk
Pada zaman pembaharuan berkurun tahun lalu, setiap transaksi kewangan bukan hanya melibatkan urusan ekonomi semata-mata. Sebaliknya, ia juga memberi kesan kepada masyarakat berkait dengan moral, sosial, politik dan agama. Prinsip ini mementingkan keseimbangan dan kesederhanaan sebagai asas ketika membuat keputusan berkait isu kewangan.
Konsep ratio atau akaun pada ketika itu dikaitkan dengan idea perkadaran. Satu prinsip falsafah dikenali dalam bahasa roman sebagai “in medio stat virtus” menjadi pegangan terpenting pada masa itu untuk membanteras sebarang bentuk penyelewengan kewangan. Secara tidak langsung perkara ini dijadikan iktibar dan prinsip perakaunan yang menekankan ketelusan dan tanggungjawab juga wujud.
Sumbangan Luca Pacioli dalam dunia perakaunan
Bakti terbesar Luca Pacioli adalah melalui beberapa karya agungnya termasuk Summa de arithmetica dan geometria yang meletakkan perakaunan setaraf dengan ilmu matematik.
Cendekiawan ini memperincikan sistem catatan bergu yang merupakan perkara terpenting dalam sistem perakaunan sebagai satu kaedah yang merekodkan setiap transaksi. Cara ini harus memastikan setiap urus niaga direkodkan secara seimbang. Jika berlaku sebaliknya bermaksud terdapat kesilapan yang perlu dibetulkan.
Luca Pacioli turut memperkenalkan struktur sistematik dalam perakaunan. Antaranya ialah penyediaan inventori diikuti penggunaan buku lejar bagi menyusun rekod kewangan. Selain itu, pendekatan secara berperingkat juga ditekankan demi memastikan ketelitian dalam setiap aspek berkait dengan kewangan.
Prinsip perakaunan sebagai cermin kehidupan
Bagi Luca Pacioli, perakaunan dikiaskan sebagai cermin atau dalam bahasa purba ialah speculum iaitu tempat seseorang menilai tindakan dan imej mereka. Istilah “spekulasi” dalam dunia kewangan hari ini juga berakar daripada konsep ini.
Melalui rekod kewangan, individu dan sesebuah organisasi dapat menilai sama ada tindakan mereka wajar, beretika dan selari dengan nilai masyarakat.
Ketika zaman Revolusi Perindustrian, perakaunan mula berkembang sebagai alat praktikal untuk mengurus perniagaan berskala besar. Walaupun fokusnya lebih tertumpu kepada kecekapan serta keuntungan, prinsip seperti keseimbangan dan ketelusan yang diasaskan oleh Luca Pacioli sendiri jugalah yang menjadi penanda aras dan amalan pada dunia perakaunan zaman moden.
Prinsip perakaunan dipelajari dalam institusi pendidikan
Hari ini, prinsip perakaunan diajar seawal peringkat sekolah menengah dan diteruskan di institusi pengajian tinggi. Pelajar belajar konsep asas seperti persamaan perakaunan, debit dan kredit, penyediaan penyata kewangan serta kepentingan rekod yang tepat.
Walaupun pendekatannya lebih moden dan berpandukan piawaian antarabangsa, asas pemikiran intelek seperti Luca Pacioli masih kekal dan tidak ditelan dek zaman. Perakaunan bukan hanya melatih mengira, malah membentuk pemikiran seseorang lebih kritis, teliti dan bertanggungjawab.
Peluang kerjaya dalam bidang perakaunan
Kerjaya dalam bidang ini adalah stabil dan sentiasa berkembang kerana ia merupakan struktur terpenting dalam pembentukan negara sepanjang zaman. Peranan akauntan kini melangkaui tugas asalnya seperti penyediaan akaun dan audit kepada tugas di tahap tertinggi seperti penasihat kewangan dan pakar tadbir urus.
Kemunculan kerjaya baharu dalam bidang ini seperti perakaunan forensik, percukaian antarabangsa, kewangan Islam membuktikan perakaunan terus berevolusi dengan prinsip asasnya yang dipraktikkan sejak dahulu oleh Luca Pacioli.
Sehubungan itu, pemilihan elektif prinsip perakaunan di peringkat sekolah menengah adalah pilihan yang tepat terutama pada pelajar yang mempunyai minat terhadap subjek matematik. Mata pelajaran ini membuka laluan kepada pelbagai kerjaya profesional dan mebina kemahira membuat keputusan berasaskan fakta. – RELEVAN