PERMAINAN dalam talian bukan lagi sekadar hiburan. Ia sudah menjadi sebahagian daripada gaya hidup pelajar masa kini. Dengan telefon pintar dan sambungan internet, sesiapa sahaja boleh bermain, berkomunikasi dan berlumba untuk menjadi juara maya.
Namun di sebalik keseronokan itu, tersembunyi bahaya yang boleh menjejaskan pelajaran, emosi dan juga keselamatan diri.
Kajian oleh Nurul Izzla Haizam Mohd Zameri, Mohd Izwan Mahmud dan Ku Suhaila Ku Johari mendapati bahawa ketagihan permainan dalam talian boleh menurunkan prestasi akademik pelajar serta menjejaskan fokus terhadap pembelajaran.
Sekadar isi masa lapang jadi ketagih
Kajian tersebut menjelaskan bahawa ramai pelajar mula bermain hanya untuk berseronok atau melepaskan tekanan. Namun, apabila terlalu kerap bermain, mereka menjadi ketagih tanpa sedar.
Permainan dalam talian dengan grafik menarik, ganjaran maya dan peluang berinteraksi dengan rakan baharu membuatkan pemain sukar berhenti. Lama-kelamaan, masa belajar semakin berkurang, tugasan tertangguh dan tumpuan di kelas merosot.
Lebih membimbangkan, ada yang bermain sehingga larut malam. Keesokan harinya datang ke sekolah dalam keadaan mengantuk dan tidak bermaya. Walaupun nampak kecil, tabiat ini boleh menjejaskan prestasi dalam jangka panjang.
Penipuan dalam permainan
Selain masalah ketagihan, dunia permainan dalam talian kini turut dipenuhi dengan penipuan. Ramai pelajar menjadi sasaran individu tidak bertanggungjawab yang berpura-pura mahu berkawan.
Mereka mungkin menawarkan hadiah percuma, barang maya atau pautan yang kelihatan menarik tetapi sebenarnya perangkap untuk mencuri maklumat peribadi.
Antara taktik yang biasa digunakan termasuk:
- Hadiah palsu: Menawarkan “skin” atau barangan eksklusif dengan syarat pemain klik pautan luar.
- Penyamaran: Meniru akaun rasmi pembangun permainan untuk meminta kata laluan.
- Ajakan peribadi: Memujuk berbual di luar permainan atau berjumpa di dunia sebenar.
Kajian sama turut menegaskan bahawa pemain yang terlalu tenggelam dalam dunia maya mudah terpedaya kerana mereka tidak lagi peka terhadap risiko sebenar. Apabila terlalu leka bermain, pemikiran kritikal mula berkurang. Jadi, ia akan membuka ruang kepada penipuan serta pengaruh buruk lain.
Kesan ketagihan terhadap pelajar
Ketagihan permainan dalam talian bukan sekadar menyebabkan pelajar leka tetapi turut menjejaskan hubungan sosial dan prestasi akademik.
Beberapa pelajar yang ketagih permainan dalam talian juga cenderung berasa terasing kerana lebih selesa berinteraksi di dunia maya berbanding bergaul secara bersemuka.
Selain itu, mereka sering menangguh kerja sekolah dan gagal mengurus masa dengan baik kerana terlalu asyik bermain.
Lama-kelamaan, tugasan tertinggal dan prestasi pelajaran merosot. Dari segi emosi, ketagihan ini boleh menimbulkan rasa marah, cemas atau kecewa apabila kalah atau gagal mencapai tahap tertentu dalam permainan.
Jika dibiarkan, pelajar boleh mengalami tekanan dan hilang minat terhadap pelajaran.
Langkah bijak untuk elak ketagihan
Walaupun permainan dalam talian boleh membantu menghilangkan tekanan dan meningkatkan kreativiti, ia tetap perlu dikawal. Pelajar dinasihatkan untuk merancang masa bermain dengan seimbang agar tidak menjejaskan waktu belajar.
Anda juga disarankan untuk berhati-hati daripada berkongsi maklumat peribadi seperti nama penuh, alamat atau nombor telefon dengan pemain lain.
Selain itu, elakkan menekan pautan luar yang mencurigakan dan hadkan interaksi dengan pemain yang tidak dikenali. Untuk seimbangkan antara kehidupan realiti dan masa bermain permainan dalam talian, libatkan diri dalam aktiviti sebenar seperti bersukan, menyertai kelab atau program sekolah.
Jika ketika bermain permainan dalam talian anda berada dalam situasi atau perbualan yang menimbulkan rasa tidak selesa, jangan diamkan sahaja. Sebaiknya berbincang dengan ibu bapa atau guru supaya mereka boleh membantu. – RELEVAN